Март 27-де Чадаана хоорайның Максим Монгуш аттыг шыдыраа клувунга хоочун чолаачы, республикада ат-сураа билдингир, хостуг хүреш болгаш шыдыраа маргылдааларынга шаңналдыг черлерни чаалап ап чораан спортчу Буян Монгуштуң 50 хар юбилейинге тураскааткан хөл-шыдыраа маргылдаазы болуп эрткен. Кожуун, республика чергелиг шыдыраа маргылдааларынга бирги черден сески черге чедир шаңналдыг черже кирбейн чораан шыдыраачылар аразынга маргылдааны юбиляр бедик деңнелге эрттирген.
Маргылдаага Улуг-Хем, Сүт-Хөл, Өвүр, Бай-Тайга, Чөөн-Хемчик кожууннардан, Чадаана, Абакан хоорайлардан 57 шыдыраачы киришкен. Ооң байырлыг ажыдыышкынынга Чөөн-Хемчик кожууннуң Аныяктар болгаш спорт талазы-биле эргелелиниң даргазы Алаш Сат Буян Петровичиге Хүндүлел бижикти, суй белекти байырлыг байдалга тывыскаш, спортчуларга чедиишкиннерни күзээн. Сүт-Хөл кожууннуң Шыдыраа федерациязының даргазы Анатолий Сарыглар Хүндүлел бижикти кожуун чагырга чериниң мурнундан тывыскан. Улуг-Хем кожууннуң төлээзи Николай Сат, хоочун шыдыраачы Дарый-оол Куулар шыдыраачылар мурнундан суй белектерни сөңнээннер. 15 чыл кожа чурттап орар кожазы, акызы Херел-оол Дыдым-оол дуңмазынга хөл-шыдырааны болгаш шакты белек кылдыр берген. Культура одааның артистери 50 харлаан шыдыраачыга хөгжүмнүг байырын чедиргеннер.
Аныяк шыдыраачылар 7 салыглыг швейцар оюн дүрүмү-биле күжүн шенешкеннер. Бир хүн үргүлчүлээн чидиг демиселдиң түңнелинде бирги черни Аркадий Тюлюш, ийиги черни Айдыс Ооржак, үшкүзүн Айдан Монгуш (шуптузу Чадаанадан) алганнар.
Сес шыырак шыдыраачы аразынга дөрткү черже Артур Ооржак (“Восток” КХН), бешки черже Шолбан Ооржак (Сүт-Хөл), алды- гы — Улар Чадамба (Шагаан-Арыг), чедиги — Андрей Саая (Чыраа-Бажы), сески черже Чечен Кончук (Абакан хоорай) олар киргеннер.
60 хардан өрү назылыг шыдыраачыларның оюну чидиг демиселге эрткен. Маргылдааның түңнелинде чаңгыс ойнакчыга уттурган, 6 санны алган Александр Ооржак (Сүт-Хөл) тулган тиилекчи болган. Ийиги черни Мөңгүн-оол Куулар (Чыраа-Бажы), үшкүзүн Анатолий Ховалыг (Өвүр) олар тус-тузунда үлешкеннер. Сес шыырак шыдыраачы аразынче дараазында ойнакчылар кирген: дөрткү черже Алдын-оол Сундуй (Чадаана), бешки — Алек Монгуш (Абакан), алды- гы — Дайын-оол Дуганчы (Чадаана), чедиги — Валерий Манзырыкчы (Улуг-Хем), сески чер — Сергей Адыгжы (Өвүр).
Херээжен 7 ойнакчы долгандырыг салыг-биле тиилекчини илередип ойнааннар. Бирги черни Виктория Ондар (Сүт-Хөл) чаалап алган. Ийиги черни Марта Ховалыг (Чадаана), үшкү черни Лада Донгак (Сүт-Хөл) тус-тузунда үлешкеннер.
Бир онзагай демдеглеп каар чүүл – 3 бөлүктүң бирээден үшкү черге чедир тиилекчилерге хүндүлел бижиктер болгаш хоомай эвес түңнүг акша шаңналдарын Буян Петровичиниң Чадаа- на – Кызыл аразында чон аргыштырып, кады ажылдап турар эштериниң тывысканы.
Дөртен сеске чедир шаңнал кирген ойнакчыларга Буян Петровичиниң кады төрээннери, чоок кижилери хүндүлел бижиктер, суй белектер, акша шаңналдарын тывысканнар.
«Эң улуг назылыг ойнакчы» деп тускай шаңналды 87 харлыг Карбы Дөттүрович Ондарга (Кызыл-Тайга) тывыскан. Херээжен ойнакчылардан Марина Солаан-ооловна Доржу суй белекке төлептиг болган. Тускай шаңналдар, хүндүлел бижиктер, суй белектерни Шириин Монгуш, Дарый-оол Куулар, Анатолий Сарыглар алганнар. Тимур Ховалыгга Өөрүп четтириишкин бижиин тывыскан.
Бо аныяк шыдыраачының эгелеп каан солун шыдыраа маргылдаазын республиканың кожууннарынга эрттирип эгелээр дээрзинге бүзүреп артым.
/ Т.-О. ХОВАЛЫГ,хоочун башкы.
Чадаана хоорай.
Чурукту авторнуң архивинден алган.
“Шын” №13 2026 чылдың апрель 9