Бо чырык чер кырында башкы эртеми дег чараш, онза эртем чок деп болур. Школаның бирги чадазынче кирип кээрге, кижиниң авазы дег эргим ки- жи — башкы, баштайгы башкызы. Бодум башкы-даа болзумза, оглум башкызын онзалап бижикседим. Шупту уругларга, ада-иеге башкы — чоргаарал болгаш хүндүткел.
Клара Кызыл-ооловна Шаратай Солчур ортумак школазында 40 ажыг чыл башкылап чоруур. Кады ажылдап чоруур эжим. Башкының ажылынга бердингенин, кызымаан магадаар бис.
2013 чылда оглумнуң оглун өөредир кылдыр башкыны керним шилип алган чүве. Ынчаар-ла бирги класс оолду Хандагайтыдан Солчурже чедирип өөредип киирген. Оглу 3 класс турда, оглум озал-ондактан «аъдының бажы эрте хоя» бээрге, чаш уйнуум чанымга өөренип арткан. Клара Кызыл-ооловна эскет чокка дузалажып, оглумну эки өөредип, мөөрейлерге киириштирип, солун класс шактары, кичээлдери-биле сонуургадып тургаш, эге школаны кончуг эки өөредилгелиг кылдыр доостурганын сактып, четтиргенивисти утпас бис.
Клара Кызыл-ооловна ынчан чаа ФГОС-биле (Өөредилгениң федералдыг күрүне стандарттары) өөредир апаарга, ону боттандырып, клазын дерип, ажылга ажыглаар компьютер, проекторну чагыдып алгаш ажыглап, уруг бүрүзүн сайзырадыр дээш, кандыг-даа мөөрейлерге киириштирип, чедирип турган чүве. Башкы чаа стандарттарны дыка-ла улуг күш, сонуургал- биле хулээп алган.
Дээди категорияның эге класстар башкызы, «Улус өөредилгезиниң хүндүлүг ажылдакчызы», «Күш-ажылдың хоочуну», 7 ажы-төлдүң авазы, кайгамчык шевер, талантылыг ава-башкы.
Эге класстарга бирги башкызы Клара Кызыл-ооловнаның чараш, шыңгыы арын-шырайы, хоюг карактары, башкы кылдыр алдынып билири, эртеминге ынаа, ажылынга бердингени, ол овур-хевирин көрүп өскеш, школаны алдын, мөңгүн медальдар-биле дооскан өөреникчилери эмчилер, башкылар-даа болган. Башкының бир онзагайы — уругларның кандыг сонуургалдыг, салым-чаяанныын эскерип, ону сайзырадып билири, ада-иелерге сүмелээри. Ол ышкаш ажылынга бердингенин магадап, шыӊгыы, негелделиин, бергедешкен таварылгада дузалажып, кижиниӊ чедиишкиннеринге шын сеткили-биле ѳѳрүүр, кедергей биче сеткилдиг, дузааргаа-биле ылгалып чоруур башкы деп билир мен.
Башкы эжимге чедиишкиннерни, ажы-төлу-биле кадык чаагай өөрүп чоруурун күзедим.
Лариса МОНГУШ.
Чурукту авторнуң архивинден алган.
“Шын” №38 2026 чылдың октябрь 1
"Шын" солуннуң МАХ-каналынга каттыжыңар: max.ru/channel_shyn