Шрифт
А А А
Фон
Ц Ц Ц Ц Ц
Изображения
Озвучка выделенного текста
Настройки
Обычная версия
Междубуквенный интервал
Одинарный Полуторный Двойной
Гарнитура
Без засечек С засечками
Встроенные элементы
(видео, карты и т.д.)
Вернуть настройки по умолчанию
Настройки Обычная версия
Шрифт
А А А
Фон
Ц Ц Ц Ц Ц
Изображения
Междубуквенный интервал
Одинарный Полуторный Двойной
Гарнитура
Без засечек С засечками
Встроенные элементы (видео, карты и т.д.)
Вернуть настройки по умолчанию

КОЖУУННАРДА АМЫДЫРАЛ

17 ноября 2026
9

«Сайзанакта» ажыктыг төп

Эрзин кожууннуң төвү Эрзин сумузунуң «Сайзанак» уруглар садында ооң эргелекчизи Аяна Сайдының удуртулгазы-биле «Ада-иениң эгелээшкиннериниң төвү» байырлыг байдалга ажыттынган.

Ада-иелер ам башкылар-биле ужуражып, бодалдарын үлежип, кады ажылдаар аңгы, эптиг булуңнуг апарган. Ада-иелерге-даа, ажы-төлге-даа, башкыларга-даа эптиг байдалдар тургустунган.

Хемчик хемниң унун аштаан

Сүт-Хөл кожууннуң Алдан-Маадыр сумузунуң баарында Хемчик хемниң агымын оң талазынче чаяр, эрги унун аштап-арыглаар, дөңнели берген черин чавызадыр чер ажылдары эгелээн. Хемчик суунуң үерлээниниң түңнелинде хемниң кол агымы суур чоогунда келге- ни – чонну болгаш эрге-чагырганы дүвүредип турган.

Бо чугула ажылды Чазак Даргазының даалгазы-биле кожуун чагыргазы Республиканын арга-арыг яамызының планы-биле «СТРОЙЭКСПРЕСС» КХН кылып эгелээн.

Оңгачаны чок кылган

Таңды кожууннуң Бай-Хаак сумузунуң Комаров кудумчузунда кудуктан инектер болгаш аъттар суг ижер турган. Тус черниң чурттакчызының кииргени хомудалынга даянгаш, Таңды кожууннуң чагырга чери административтиг чурум үрээшкинин тодараткаш, хемчээн алган. Кудуктан суг ижип турган мал-маганның ээлери-биле профилактиктиг ажылдар чоруттунган. Кудук чанынга турган оңгачаны узуткаан.

Хоойлуга удур арага саарылгазын соксаткан

Чөөн-Хемчик кожууннуң Чадаана хоорайга хоойлуга удур арага садар чорукту хынаар үнүүшкүн үезинде хоорайның садыгларының бирээзинге хоойлуга удур арага садып турары илерээн. Бо болуушкун дээш административтиг протоколду долдурган. Кем-херек үүлгедикчизи кеземчеге онаажыр.

Араганы хоойлуга удур садып-саарары – кижилерниң кадыкшылынга болгаш айыыл чок чоруунга айыылды тургузуп турар дээрзин сагындырып тур.

Эмчилерниң үнүүшкүнү

Өвүр кожууннуң девискээринде Бора-Шай болгаш Улаатайда малчын аалдарга эмчи дузазы четкеш, профилактиктиг ажылдарны чорудуп, чымыштыг иштиң уржуундан ырак чер чедип албас малчыннарны шинчээн. Эмчилерниң кол-ла сорулгазы – ырак черлерниң чурттакчыларынга, ооң иштинде улуг назылыг кижилерге, кадык камгалалының баштайгы дузазын чедирери. Хоочураан халдавырлыг эвес аарыгларны эртежик илередиринче онза кичээнгейни угландырган.

Ниитизи-биле 34 малчын аалга четкеш, ВИЧ анализин 52 кижиден, ханның биохимия анализин 17 кижиден, ханның ниити анализин база 17 кижиден, гепатит С анализин 6 кижиден алганнар. Гриппке удур тарылганы 54 хамаатыга салган.

Шак ындыг үнүүшкүннер кандыг-даа аарыгны эртежик тодарадып, үезинде хайгааралга болгаш эмнээшкинни эгелээринге, профилактика культуразын хевирлээринге дузалаар.

Даараныр чер ажыттынган

Барыын-Хемчик кожууннуң чурттакчызы 18 харлыг Арыяа Соскал социал керээ күрүне программазының ачызында хуу ательени ажыдып алган. Арыяа школачы чорааш-ла дааранып өөренип алган. Эгезинде ойнаар-кыстарга хептерни, ооң соонда эш-өөрүнге суй белектерни, чоорту ынчап чоруй бодунга идик-хепти даарап эгелээн. Амгы үениң идик-хевин тыва национал хептиң хевирлерин киириштирип тургаш удур чогаадып, чаа чараш идик-хепти даарап турар.

Ындындан ус-шевер, чогаадыкчы Арыяага Барыын-Хемчик кожууннуң Чонну ажылга хаара тудар төвүнүң специалистери ателье ажыдарынга дузалажып, бизнес-планны тургузарынга арга-дуржулгазын кадып, төлевилелди камгалап алырынга деткимче болган. Күрүнеден алган деткимче акша-биле ателье ажыдарынга чугула херек даараныр машинаны, оверлокту болгаш өске-даа дериг-херекселдерни садып алган.

Ам Арыяаның ательези чүгле эрги хептер септээри-биле кызыгаарланмайн, чаа-чаа чараш хептерни быжып, даарап турар. Ус-шевер кыска ол анаа-ла ажыл эвес, а хоббизи база болуп турар.

Культура одаа 50 харлаан

Чөөн-Хемчик кожууннуң Чыргакы сумузунуң Кара-Сал Ак-оол аттыг культура одаа тургустунгандан бээр 50 чыл болган оюн байырлыг байдалга демдеглеп эрттирген. Тус черниң чурттакчы чонунга юбилей уттундурбас, солун хемчег болган. Байырлал дыка хөй хүндүлүг аалчыларны оон-моон сорунзалап эккелген.

Ол хүн культура одаанга үр чылдарда ажылдап чораан хоочуннарга болгаш амгы үеде ажылдап чоруурларга шаңнал-макталдарны тывыскан. Келген аалчылар холу куруг болбаан, белек-селекти улай-улай сөңнеп-ле турган. Культура одаанга байырлал солун программалыг оюн-тоглаа-биле доозулган.

Айдың ОНДАР белеткээн.

Чуруктарны кожуун чагыргаларының социал четкиде арыннарындан алган.

“Шын” №44 2026 чылдың ноябрь 12

"Шын" солуннуң МАХ-каналынга каттыжыңар: max.ru/channel_shyn