Эрткен дыштаныр хонуктарда Кызылдың М.А. Бухтуев аттыг 1 дугаар школазының 1 «Б» класстың өөреникчилери башкызы Айлаң Ооржак-биле Тыва үндезин культура төвүнге аалдап четкен. Аңаа «Чаңчылдарны чаштарга» деп культурлуг программа болган. Уруглар көрүкчүлер залынга олуруптарга, башкарыкчы мендилешкеш, ажы-төлге сыгыт-хөөмей дугайында чугаалап берген. Сыгыт дугайында тайылбырлаарга, бир-ле артист хөгжүм херекселинге ойнавышаан, сыгытты күүсеткен.
Ол ышкаш хөөмей, каргырааның үделгези-биле шупту аргаларын чаңгыстап тайылбырлаан. Дараазында артистер ойнап турган хөгжүм херекселдерин тайылбырлап, кандыг үн үндүрерин, кандыг материалдан кылганын таныштырганы чаштарның сонуургалын оттурган.
Аът шалбадаары, кажыктаары дээш янзы-бүрү тыва оюннарны уруглар сонуургап ойнааш, улаштыр экскурсиялаан. Кидис өгнүң ишти-биле таныжып, аалчыларның эртер черин, өг ээзиниң олурар черин, дөрге кым олурарын дээш доозазын билип алганнар. Оон аңгыда суугу, аптара, орун-дөжек дээш тыва өгнүң дериг-херекселдерин уруглар улуг сонуургал-биле көргеннер.
«Чаңчылдарны чаштарга» деп солун болгаш ажыктыг хемчегни Тыва үндезин культура төвүнүң организастыг килдизиниң удуртукчузу Шурумаа Кыргыс эрттирип турар. Ооң чугаалааны-биле алырга, баш удур дугуржуп алгаш кээп болур.
Хемчегни ада-иелер эки деп үнеледивис. Ажы-төлдүң төрээн дылынга чугаалаары, чаагай чаңчылдарны, төөгүзүн билир болуру чугула.
Айдың ОНДАР.
Авторнуң тырттырган чуруктары.
“Шын” №14 2026 чылдың апрель 16


