1925 чылдың август 31-де үнүп эгелээн

ЭЛИСТАЖЕ АЪТТАНЫПТАР

Тываның В. Көк-оол аттыг хөгжүм-шии театры бо хүннерде Калмыкияже гастрольдаар дээш белеткенип эгелээн. Гастрольдуң программазында ийи шии база театржыткан концерт көргүзүү кирип турар. Тыва чоннуң маадырлыг эрткен оруун база национал культураның онзагайын көргүскен шиилер-биле калмык көрүкчүлер таныжар. Ол дээрге “Эгил эжим, эгил” деп тоолчургу чогаалга үндезилеп тургускан шии, “Кым сен, Сүбедей?” деп төөгүлүг драма-эссе база “Саян дагларының тоолчургу чугаалары” деп театржыткан концерт-тир. Шиилерниң режиссеру Россияның алдарлыг артизи, Тываның улустуң артизи Алексей Ооржак, концерт программазының режиссеру Тываның алдарлыг артизи Сайдаш Монгуш.

Тываның уран чүүлүнүң алдарлыг ажылдакчызы Эдуард Мижиттиң чогаалынга тургускан “Кым сен, Сүбедей?” деп шии национал театрның чоргааралы деп болур. Ол шиизи-биле театрның коллективи Уфа хоорайга болган делегей чергелиг “Туганлык” деп театр­лар фестивалының дээди Гран-при шаңналынга төлептиг болган.

Сентябрь 18-те Элиста хоорайга бир-ле дугаар “Кым сен, Сүбедей” деп төөгүлүг драманы көргүзерлер. Чингис-Хаанның «каржы ыды» деп шолалаткан ооң “оң холу” Сүбедейниң ролюн режиссер, ыраажы Сайдаш Монгуш күүседир.

“Эгил эжим, эгил” деп шиини Тываның улустуң чогаал­чызы Александр Даржайның чогаалынга үндезилеп тургускан. Калмык көрүкчүлер ол шиини сентябрь 19-та көөр. Бо шии 1998 чылда Казаньга эрткен делегей чергелиг “Туганлык” фестивальдың лауреады болган. 2002 чылда Иркутск хоорайга “Сибирский транзит” деп регионнар аразынга эрткен фестивальдың дээ­ди шаңналын алган. 2005 чылда Белоруссияның Брест хоорайга “Белая Вежа” деп делегей фестивалының эң тергиин шиизи деп санаткан. Тыва хөгжүм херексели – игилдиң тыптып келгениниң дугайында тоолчургу чугаага үндезилээн шииде Сылдыс-Шокар кулунчуктуң, элээди оолдуң төөгүзүн көргүскен. Бо шииде аныяк артистер ойнап турар. Өскүс кулуннуң овур-хевирин Шеңне Шоюн, кулуннуң ээзи ядыы чылгычы оол Баланы Ачыты Салчак күүседир.

Дараазында хүнде “Саян дагларының тоолчургу чугаазы” деп театржыткан концертти калмык көрүкчүлерге бараалгадыр. Аңаа тыва чоннуң культуразының хөй янзылыын көргүзер. Артистер тыва театрның алдын фондузунда кирип турар сураглыг шиилерниң үзүндүлерин бараалгадыр. Ол дээрге бир-ле дугаарында “Хайыраан бот”, “Лир хаан”, “Ромео биле Джульетта” деп шиилер-дир. Тываның улустуң артистери Станислав Ириль “Бурунгаар!”, Луиза Мортай-оол “Айлаң кужум” деп ырыларны күүседирлер. Ол ышкаш программада танцы-сам база бар, оларның аразында сураглыг хореограф, Тываның улустуң артизи Аян Мандан-Хорлуунуң тургус­кан чараш, көрүштүг танцы-самнары база кирип турар.

Делегацияны Тыва Национал театрның кол режиссеру, Россияның алдарлыг артизи, Тываның улустуң артизи Алексей Ооржак база театрның директору, Тываның улустуң артизи Станислав Ириль удуртуп чоруур.

Тыва театрның артистериниң бо бир дугаар ырак гастролю эвес, олар мооң мурнунда тыва театр уран чүүлүн Москваның, Чечен, Алтай республикаларның база өске-даа регионнарның театрларынга бараалгадып каапканнар. Артистерниң бо удаада шии, концерттиг аян-чоруу “Улуг гастрольдар” деп федералдыг программаның деткимчези-биле эртер.

Алдынай СОЯН.

Санал-онал немээри

Image CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.