1925 чылдың август 31-де үнүп эгелээн

СӨӨЛГҮ ЧАДА - МАРТ 18-ТЕ

2018 чылдың январь 17-де Коломна хоорайга эрткен шуулганга Владимир Владимирович Путин төөгүлүг биче хоорайларга болгаш суурларга таарымчалыг байдалды тургузарынга 5 миллиард рубльди үндүрерин чугаалаан.
Россия Федерациязының тудуг болгаш коммунал ажыл-агый яамызы «Төөгүлүг биче хоорайларга болгаш суурларга таарымчалыг байдалды тургузары» деп эң дээре төлевилелдер конкурузун 100 муң чедир санныг чурттакчыларлыг төөгүлүг биче хоорайлар болгаш суурлар аразынга чарлаан. Ол конкурс­ка бистиң республикадан Ак-Довурак, Шагаан-Арыг, Туран, Ча­даана хоорайлар киржип болур.
«Хоорайларга таарымчалыг байдалды тургузары» деп улуг төлевилелди Россияга 2017 чылда боттандырып чорут­кан. Бо төлевилелге эрткен чы­лын республикадан чеди ко­жууннуң төптери киришкен. Бо чылын оларның санын он чедир көвүдедип болур. Кызыл, Ак-Довурак, Шагаан-Арыг, Чадаа­на хоорайлардан аңгыда, Туран хоорайны, Кызыл-Мажалык, Каа-Хем, Элегес-Аксы, Сарыг-Сеп, Тээли суурларны ук төлевилелче киирер. Келир үеде төлевилелге республиканың 67 муниципалитеттерин хаара тудуп болур. 
Рейтингилиг бадылаашкын­га 38 хөй-ниити девискээрлерни киирген. Бадылаашкын­че Кызыл хоо­райдан киирген тө­левилелдер эң хөй болган. Олар­ның аразын­дан 16 төле­виле­лди бюллетеньче киирер, оларның сези бажыңнар чанының девискээрлери. Баштайгы тыва ужудукчу Чооду Кидиспейниң ту­раскаалын тургузар Кызыл хоорайның аэропорт чанында ногаан зонаны, Кызылдың № 8 болгаш 5 школаларның чанында хөй-ниити девискээрлерин, 55 дугаарлыг мото-адыгжы шериг кезээниң чоогун, Кызылда Аныяктар сесерлиин улаштыр чаагайжыдары дээн ышкаш төлевилелдер дээш кызылчылар боттарының үннерин бээр ужурлуг. Ак-Довурактан 4, Шагаан-Арыгдан 5 төлевилелди бадылаашкын бюллетенинче киирер. Өске-даа муниципалитеттер боттарының төлевилелдерин чурттакчыларның шилиишкининге саналдаан.
«Хоорайларга таарымчалыг байдалды тургузары» деп улуг төлевилел езугаар эрткен чылын Кызылда Национал паркты, хөй-ниитиниң тос девискээрин болгаш бажыңнар чанында 20 девискээрни чаагайжыткан. Чаагайжыттынган девискээрлерге ниитизи-биле бок төгер 205 хаар­жакты, 266 сандайны, 410 сайгылгаанны тургус­кан, уруглар ойнаар 36 шөлдү, 21 спортчу шөлдерни кылган, 30 971 дөрбелчин метр шөлдү асфальтылаан. Чаагайжыдылга ажылдарынга 71 миллион 809 муң рубльди чарыгдаан, ооң иштинге 68 миллион 219 муң рубль федералдыг бюджеттиң, 3 миллион 590 муң рубль республика бюджединиң акша-төгерии.
Рейтингилиг бадылаашкын­ның түңнел чадазы Россияның президент соңгулдаларының хүнү март 18-те соңгулдалар учас­токтары турар бажыңнарда аңгы өрээлдерге эртер. Ба­дылааш­кынга киирген төлеви­лелдер дээш боттарының үн­нерин 14 хардан өрү назынныг шупту кижилер берип болур.
 
Шилилгени эрткен болгаш март 18-те рейтингилиг бадылаашкынче 
киирген хөй-ниити девискээрлери 
Кызыл хоорай
1 Аныяктар сесерлииниң чаагайжыдылгазының ийиги чадазы
2  «Хоорайже агаар хаалгалары»
3 Кочетов болгаш Красноармейская кудумчуларының аразында Титов кудумчузунуң кезиин (барыын талазы) чаагайжыдары
4  «Көдээ ажыл-агый техникуму» күрүнениң көдээ ажыл-агый федералдыг бюджет өөредилге албан черинче кирер орукту болгаш ооң чоогунда девискээрни «Хоочуннар бажыңы» автобус доктаамынга чедир чаагайжыдары
5 Калинин кудумчузунуң соңгу талазында (Московская кудумчудан Чүлдүм кудумчузунга чедир) хөй квартиралыг бажыңнарның чанында ногаан зонаны чаагайжыдары.
6 Хоорайның оң талакы эрик микрорайонда № 8 школа биле  №39 уруглар садының аразынга сесерликти тургузары
7 № 5 гимназиядан ырак эвесте Ангар бульварынга сесерликти тургузары
8 Кызылдың кудумчуларынга, Вавилин ээтпээнге, 55 дугаарлыг мото-адыгжы шериг кезээниң чоогунга автобус доктаамнарын павильоннар-биле кады тургузары.

 

Шагаан-Арыг хоорай

1 Ийиги микрорайонда шимчээшкин төгериинден бассейнге чедир хөй-ниити девискээри
2 Улуг-Хем кожууннуң администрациязының мурнунда Октябрьская кудумчузунда хөй-ниити девискээри
3 Дружба кудумчуда бассейнден ТСТ филиалынга чедир хөй-ниити девискээри
4 Октябрьская кудумчуда хөй-ниити девискээри
5 Юбилейная болгаш Песчаная кудумчуларда хөй-ниити девискээри
 
Ак-Довурак хоорай
1  «Культура ордузунуң» мурнунда шөл
2  «Улу» оюннар шөлү
3 УПЦ «Чодураа» мурнунда шөл
4  «Универсам» магазин мурнунда хоорай парыгы
Туран хоорай
1 Кызыл Партизаннар кудумчузунда парк
2 Кочетов болгаш Комсомольская кудумчуларның белдиринде билдинмес солдаттың шөлү
3 Ленин шөлү
Чадаана хоорай
1  «Цеченлинг» сесерлиг
2  «Сеңээ ынак мен, Чадаана» тураскаал
3  «ГДК Шахтер»  спорт шөлү
 
Кызыл кожууннуң хчс. Каа-Хем
1 Ногаан Зона
2 Алдар Аллеязы
3  Шахтер кудумчузу
Бай-Тайга кожууннуң Тээли суур
1 «Бай-Тайга» сесерлиг
2 Кожууннуң администрация бажыңының баарында сесерлиг
3 Тыва эки турачыларга тураскаал
Барыын-Хемчик кожууннуң Кызыл-Мажалык суур
1  Хүн Ноян Буян-Бадыргы аттыг Арат шөлү
2  « Алдар Аллеязы» сесерлиг
3 Х.Н. Чүргүй-оол аттыг культура болгаш дыштанылга парыгы
Каа-Хем кожууннуң  Сарыг-Сеп суур
1 Енисейская кудумчуда стадион
2 Эрик кырында көрүлде шөлү, чадаг-терге оруу
3 Мир кудумчуда уругларның оюннар шөлү
Чеди-Хөл кожууннуң Хову-Аксы суур
1 Аныяктар сесерлии
2 Арыг кыдыы (суур чаны)
3 Таежная кудумчуда стадион

"Шын" солуннуң ниитилел-политиктиг килдизи.

Рубрика: 

Санал-онал немээри

Image CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.